Cofnodion o gyfarfod Cyngor Cymuned Talsarnau - 16/03/26

YMDDIHEURIADAU
Cyng. Margaret Roberts

PRESENNOL
Cyng. Lisa Birks (Cadeirydd), Dewi Tudur Lewis (Is-Gadeirydd), Eluned Williams, Sian Mai Ephraim
Eifion Williams, Owen Lloyd Roberts, Ffion Williams, Ann Jones a’r Cyng. Annwen Hughes a Gwynfor
Owen (Cyngor Gwynedd)

DATGAN BUDDIANT
Nid oedd neb yn datgan buddiant ar unrhyw fater.

COFNODION
Derbyniwyd cofnodion o gyfarfod Chwefror 16eg 2026 fel rhai cywir.
MATERION YN CODI O’R COFNODION
Nid oedd unrhyw fater yn codi o'r cofnodion
MATERION YN CODI
Cynllun Cyllideb
Cynllun Cyllideb Adroddwyd bod £20,967.21 (a oedd yn cynnwys costau banc) wedi cael ei wario ers cychwyn y flwyddyn ariannol newydd a bod hyn yn £12,783.79 yn llai o wariant na oedd wedi cael ei glustnodi yn y gyllideb am y flwyddyn..
of the new financial year and this was £12,783.79 less expenditure than what was earmarked in
the budget for the year.

Tir ger Bron Trefor
Datganodd y Cadeirydd ei bod wedi anfon e-bost at Rhian Williams yn adran cludiant Cyngor Gwynedd ynglyn ar mater uchod a wedi cael ateb yn datgan bod y safle presennol ddim yn addas ag yn gofyn I’r Cyngor adnabod lleoliadau eraill byddai Swyddog yn dod allan I’w asesu
tynnu
erase
assess it

Hysbysfwrdd Cilfor
Adroddodd y Cadeirydd bod yr uchod yn cael ei anfon allan yr wythnos yn cychwyn y 6ed o fis nesa a
cytunwyd talu yr anfoneb am hwn unwaith bydd wedi cyrraedd. Hefyd cafwyd wybod bod cwmni Hochtief
wedi cytuno i'w osod

Ethol Cynghorydd
Adroddodd y Clerc ei bod wedi cael gwybod bod ddim enw wedi ei dderbyn gan yr Adran Etholiadol,
Cyngor Gwynedd ynglyn a llenwi y sedd wag oedd yn bodoli ar y Cyngor ag
feddwl am enw erbyn cyfarfod nesa y Cyngor
think of a name by the next Council meeting.

c) Agor Tenderau Torri Gwair
Adroddodd y Clerc ei bod wedi derbyn pedair tender ynglyn a cario allan y gwaith uchod. Ar ol
trafodaeth cytunwyd i dderbyn tender |Mr. Meirion Griffith. Datganodd y Cadeirydd ei bod ddim yn cymeryd
rhan yn y mater hwn oherwydd nid oedd yn hapus sut oedd y broses yn cael ei wneud
conducted

MATERION CYNGOR GWYNEDD

Fe dderbyniwyd yr adroddiad canlynol gan y Cyng. Annwen Hughes – cafwyd wybod ganddi ei bod wedi mynychu cyfarfod gyda’r Heddlu yn Bermo ar y 13eg o’r mis hwn a wedi cael gwybod ganddynt bydd y cyfarfod misol maen’t yn ei gynnal yn yr Hen Lyfrgell yn Harlech yn dod I ben o fis nesa ymlaen a byddant yn treualu am dri mis agor drws yr orsaf heddlu yn Bermo unwaith y mis lle fydd y cyhoedd yn gallu cerdded I mewn. Hwyrach byddant yn cychwyn cynnal sesiynau yn Llanbedr a Dyffryn Ardudwy ar ol mis Mehefin. O fis nesa ymlaen bydd ardal Harlech ymlaen tuag at Porthmadog yn dod o dan Heddlu Porthmadog lle mae ganddynt 5 PSCO. Bydd treth y Cyngor yn codi I 5.1% o fis nesa ymlaen. Adroddodd y Cyng. Gwynfor Owen ei fod wedi mynychu digwyddiad niwroamrywiaeth a oedd yn cael ei gynnal yn Mhorthmadog yn ystod y dydd, bod Ymgynghoriad wedi cychwyn gan y Parc Cenedlaethol ag eu bod yn gofyn am gael gwybod am lefydd fyddai yn addas I fynd I mewn I’r Cynllun Datblygu Lleol, amryw o gyfarfodydd wedi bod ynglyn ar CPR, Ymgynghoriad ar polisi cludiant wedi agor.

CEISIADAU CYNLLUNIO
Ddim wedi dod i law ers y cyfarfod diwethaf.

ADRODDIAD Y TRYSORYDD
Adroddodd y Trysorydd bod £21,342.81 yn y banc, £28,099.05.
yn y cyfrif wrth gefn

Taliadau yn ystod y mis
Play Quest - £360.00 - archwiliad offer cae chwarae
Mr. Meirion Griffiths - £200.00 - cynnal a chadw Gardd y Rhiw
Mrs Annwen Hughes - £951.90 (cyflog 6 mis) + £333.00 (costau 6 mis) = £1,539.60
Owain Aeron - £1,105.00 - codi ffens newydd yn mynwent |LLandecwyn

Ceisiadau am gymorth ariannol
Pwyllgor Neuadd Bentref - £2,000.00
CFFI Meirionnydd - £200.00
Plac Porffor Gwyneth Vaughan - £200.00
ATC Ardudwy Squadron - gofyn am gopi o' datganiad banc cyn gwneud penderfyniad a datganodd y Cyng. Dewi Tudur Lewis byddai yn gwrthod y cais beth bynnag oherwydd nid oedd yn cefnogi ddim i'w wneud gyda rhyfell
Dewi Tudur Lewis declared that he would object to the application anyway because he did not
support anything to do with war

Lwfansau sydd yn cael eu talu i Gynghorwyr
Adroddodd y Trysorydd bod y Cynghorwyr oedd wedi llofnodi y ffurflen mis Ionawr 2025 yn datgan eu bod yn cymeryd y lwfans o £156 yn cael eu talu yn nawr ag fe lofnodwyd ffurflen gan y Cyng. Lisa Birks a Dewi Tudur Lewis.
were taking the allowance of £156 currently being paid and the form was signed by Cllr. Lisa Birks
and Dewi Tudur Lewis.

Fe gafodd y taliadau uchod eu prosesu gan y Cyng. Ffion Williams a wnaeth y Cyng. Sian Mai Ephraim gymeradwyo’r taliadau ag fe roddwyd ganiatad I’r Clerc/Trysorydd I’w talu ar lein neu drwy siec ar ddiwedd y cyfarfod.

Derbyniadau yn ystod y mis
Mr. K. Beale - £25.00 - rhent garej Capel y Graig (Mawrth)
Cyngor Gwynedd - £44.00 - gweddill grant Gwynedd Ni (arwydd ger y meinciau yn Cilfor)

GOHEBIAETH
Rosanne Reeves
Rossanne Reeves Wedi derbyn llythyr gan yr uchod yn gofyn am gyfraniad ariannol gan y Cyngor tuag at gosod plac porffor er cof am Gwyneth Vaughan yn yr ardal. Hefyd yn gofyn a oedd gan y Cyngor unrhyw awgrymiadau lle fyddai yn addas i’r plac hwn gael ei osod. Cytunwyd i gyfranu £200 tuag at archebu y plac porffor ag hefyd awgrymu byddai yn addas i osod y plac ar wal Bryn Felin oherwydd mae yn y ty yma gafodd Gwyneth Vaughan ei geni.
installation of a purple plaque in memory of Gwyneth Vaughan in the area. Also asking if the Council
had any suggestions as to where this plaque would be suitable to be installed. It was agreed to
contribute £200 towards ordering the purple plaque and also suggested it would be suitable to
place the plaque on the wall of Bryn Felin because this is the house where Gwyneth Vaughan was
born.

Cyngor Gwynedd - Adran Economi
Wedi derbyn e-bost gan yr uchod yn hysbysu y /cyngor bod crofna cefnogi y Cyngor wedi ail agor ar y 4ydd o Fawrth ag eu bod yn derbyn ceisiadau hyd at y 15ed o Fehefin. \Hefyd yn datgan bod £5,500 ar gael i'r Cyngor hwn oherwydd bod ganddynt llai na £1,000 o etholwyr
on the 4th of March and that they are accepting applications until the 15th of June. They also stated
that £5,500 is available to this Council as they have fewer than 1,000 voters.

Angela Swann
Angela Swann Wedi derbyn e-bost gan yr uchod a ran Ymddiridolaeth Guy Howland Jackson ag yn gofyn a fyddai gan un o Aelodau y Cyngor ddiddordeb i fod yn un o’r Ymddiridolwyr ar y pwyllgor hwn oherwydd mae ganddynt le gwag i un o’r ardal hon. Cytunodd y Cyng. Dewi Tudur Lewis i fod yn Ymddiridolwr ar y pwyllgor hwn.
Council Members would be interested in being one of the Trustees on this committee because they
have a vacant place for someone from this area. Councillor Dewi Tudur Lewis agreed to be a Trustee
on this committee.

UNRHYW FATER ARALL Cafwyd wybod bod Mrs Siriol Lewis yn ymddeol o edrych ar ol y diffibriliators sydd o amgylch yr ardal ag yn gofyn a fyddai modd i’r Cyngor Cymuned gymeryd y cyfrifoldeb hyn drosodd. Cytunodd y Cyng. Lisa Birks gymeryd drosodd y cyfrifoldeb o edrych ar ol yr un sydd yn Cilfor a cytunwyd gofyn i rhai eraill a fyddai ganddynt ddiddordeb i edrych ar ol y rhai sydd wedi eu lleoli yn Ynys, Soar a’r pentre. Datganwyd pryder ynglyn ar gor-yrru drwy’r pentre a cytunwyd ceisio am grant gan y Grid Cenedlaethol er mwyn archeub arwydd cyflymder digidol. Cafwyd wybod bod gatiau eglwys Llanfihangel y Traethau angen sylw. Cafwyd wybod bod y giat ger grid gwartheg sydd ger Llyn Tecwyn Isaf angen sylw. Cytunwyd i gario allan y gwaith oedd ei angen ar yr offer chwarae yn cae chwarae Gwynfor John fel oedd wedi ei nodi yn adroddiad Play Quest.